Quyết định 35-QĐ/TW ngày 15/10/2021 của Bộ chính trị là văn bản quan trọng trong công tác xây dựng và chỉnh đốn Đảng. Văn bản này ban hành quy trình giải quyết khiếu nại kỷ luật Đảng của Ban chấp hành trung ương, Bộ chính trị và Ban bí thư, thay thế quyết định 321-QĐ/TW năm 2010.

Quy trình nhằm đảm bảo tính nghiêm minh, dân chủ, khách quan trong giải quyết khiếu nại kỷ luật đảng, bảo vệ quyền lợi chính đáng của tổ chức đảng và đảng viên, đồng thời góp phần nâng cao chất lượng công tác kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng theo quy định 22-QĐ/TW.

Bài viết dưới đây phân tích chi tiết nội dung quyết định 35-QĐ/TW và nêu rõ các bước thực hiện theo quy định, giúp cán bộ, đảng viên nắm rõ thủ tục, quy trình giải quyết khiếu nại kỷ luật đảng ở cấp trung ương.

1. Tổng quan về quyết định 35-QĐ/TW ngày 15/10/2021:

- Căn cứ ban hành: Điều lệ Đảng, quy chế làm việc của Ban chấp hành trung ương, Bộ chính trị, Ban bí thư khóa XIII và quy định số 22-QĐ/TW ngày 28/7/2021 về công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật của Đảng.

- Nội dung chính: Ban hành kèm quy trình giải quyết khiếu nại kỷ luật đảng của Ban chấp hành trung ương, Bộ chính trị, Ban bí thư.

- Trách nhiệm thực hiện: Ủy ban kiểm tra trung ương hướng dẫn, kiểm tra, giám sát; các cấp ủy, đảng ủy trực thuộc trung ương căn cứ quy trình này để xây dựng quy trình cấp mình.

- Hiệu lực: Từ ngày ký (15/10/2021).

Quy trình được xây dựng theo nguyên tắc tập trung dân chủ, khách quan, công bằng, kịp thời và đúng thẩm quyền.

2. Các bước thực hiện quy trình giải quyết khiếu nại kỷ luật đảng theo quyết định 35-QĐ/TW:

Quy trình được chia thành 3 bước chính (chuẩn bị, tiến hành, kết thúc), với vai trò chủ đạo của Ủy ban kiểm tra trung ương và đoàn kiểm tra do Ban bí thư, Bộ chính trị, Ban chấp hành trung ương thành lập. Dưới đây là các bước cụ thể:

Bước 1: Bước chuẩn bị

- Ủy ban kiểm tra trung ương làm việc trực tiếp với tổ chức đảng hoặc đảng viên khiếu nại (gọi tắt là đối tượng khiếu nại) để nắm tình hình, xác định rõ nội dung khiếu nại.

- Ủy ban kiểm tra trung ương phối hợp với Văn phòng trung ương Đảng và các ban đảng trung ương tham mưu thành lập đoàn kiểm tra:

• Trưởng đoàn kiểm tra thường là thành viên Ủy ban kiểm tra trung ương hoặc lãnh đạo các cơ quan trung ương;
• Trường hợp đối tượng khiếu nại là tổ chức đảng trực thuộc trung ương hoặc ủy viên Ban chấp hành trung ương trở lên thì trưởng đoàn là ủy viên Bộ chính trị hoặc ủy viên Ban bí thư.

- Đoàn kiểm tra xây dựng kế hoạch, lịch trình thẩm tra, xác minh; phân công nhiệm vụ thành viên; chuẩn bị tài liệu. Văn phòng trung ương Đảng bảo đảm kinh phí; cơ quan liên quan cung cấp phương tiện.

Bước 2: Bước tiến hành

Đây là bước quan trọng nhất, gồm 5 nội dung cụ thể:

- Đoàn kiểm tra làm việc với đại diện tổ chức đảng đã quyết định kỷ luật hoặc giải quyết khiếu nại trước đó để triển khai kế hoạch, nghe báo cáo và nhận hồ sơ, tài liệu liên quan.

- Đoàn kiểm tra nghiên cứu hồ sơ, tiến hành thẩm tra, xác minh:

• Làm việc với tổ chức đảng đã quyết định kỷ luật và đối tượng khiếu nại;
• Làm rõ nội dung, mức độ vi phạm, sự khác biệt giữa khiếu nại và quyết định kỷ luật;
• Yêu cầu cung cấp bằng chứng, ý kiến bằng văn bản;
• Nếu cần giám định chuyên môn, trưởng đoàn quyết định;
• Trường hợp phát hiện tình tiết mới thay đổi bản chất vụ việc, Đoàn kiểm tra yêu cầu xem xét lại quy trình cũ.

- Tổ chức hội nghị với tổ chức đảng liên quan để thông báo kết quả thẩm tra, lấy ý kiến và thống nhất (hoặc biểu quyết bằng phiếu kín nếu có tình tiết mới).

- Đoàn kiểm tra hoàn chỉnh dự thảo báo cáo, xin ý kiến Ủy ban kiểm tra trung ương trước khi trình Ban bí thư/Bộ chính trị/Ban chấp hành trung ương.

- Văn phòng trung ương Đảng gửi báo cáo trước ít nhất 3 ngày (với Bộ chính trị/Ban bí thư) hoặc 5 ngày làm việc (với Ban chấp hành trung ương).

Bước 3: Bước kết thúc

- Hội nghị Bộ chính trị, Ban bí thư hoặc Ban chấp hành trung ương xem xét, thảo luận và bỏ phiếu kín quyết định:

• Thành phần: Đại diện đoàn kiểm tra, Ủy ban kiểm tra trung ương, Ban tổ chức trung ương, Văn phòng trung ương Đảng và tổ chức đảng liên quan;
• Trường hợp đặc biệt (khiếu nại khai trừ đảng hoặc giải tán tổ chức đảng) phải báo cáo thêm về phẩm chất, đạo đức, trách nhiệm của đối tượng sau khi bị kỷ luật;
• Đoàn kiểm tra chuẩn bị dự thảo quyết định để lãnh đạo ký ban hành.

- Thông báo quyết định giải quyết khiếu nại đến đối tượng và các tổ chức liên quan để thực hiện.

- Đoàn kiểm tra họp rút kinh nghiệm, hoàn chỉnh hồ sơ và bàn giao lưu trữ tại Văn phòng trung ương Đảng.

- Ủy ban kiểm tra trung ương giám sát việc thực hiện quyết định ở cấp dưới.

3. Ý nghĩa và lưu ý khi thực hiện quyết định 35-QĐ/TW:

Quy trình trên đảm bảo mọi khiếu nại kỷ luật đảng ở cấp cao nhất đều được xử lý công khai, minh bạch, đúng nguyên tắc đảng. Đảng viên và tổ chức đảng có quyền khiếu nại lên cấp có thẩm quyền nếu không đồng ý với quyết định kỷ luật hoặc quyết định giải quyết khiếu nại trước đó.

Lưu ý: Các cấp ủy, đảng ủy trực thuộc trung ương phải xây dựng quy trình riêng phù hợp nhưng không trái với quyết định 35-QĐ/TW. Ủy ban kiểm tra trung ương chịu trách nhiệm hướng dẫn chi tiết.

Quyết định 35-QĐ/TW là công cụ quan trọng góp phần xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh, thực hiện hiệu quả nghị quyết trung ương 4 (khóa XIII) về xây dựng, chỉnh đốn Đảng.

Tóm lại, quyết định 35-QĐ/TW ngày 15/10/2021 đã cụ thể hóa quy trình giải quyết khiếu nại kỷ luật đảng với 3 bước rõ ràng, khoa học. Việc nắm vững các bước thực hiện giúp cán bộ, đảng viên thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ, góp phần nâng cao hiệu quả công tác kỷ luật đảng.

> Toàn văn văn bản.